• 250x350px

Biện pháp phòng trừ hiệu quả ruồi đục trái hại sa pô

Ruồi đục trái (Dacus dorsalis): là đối tượng gây hại rất quan trọng và làm thiệt hại lớn đến năng suất và chất lượng nhiều chủng loại trái cây ở nước ta cũng như nhiều nước khu vực Đông Nam Á. Điển hình những năm gần đây ruồi đục trái gây hại khá phổ biến trên các vùng trồng cây sapô ở huyện Châu Thành và Cai Lậy tỉnh Tiền Giang. Trong thực tế, các nhà vườn đã áp dụng rất nhiều biện pháp để phòng trị ruồi đục trái, nhưng nhìn chung không đem lại kết quả cao gây khó khăn cho việc canh tác. Do đó, trong chương trình hôm nay chúng tôi xin giới thiệu đến bà con và các bạn thông tin về ruồi đục trái và một số biện pháp quản lý hiệu quả đối tượng gây hại này để bà con và các bạn có thể ứng dụng trên vườn cây của mình.

Đặc điểm sinh học của ruồi và triệu chứng gây hại: 
- Ruồi trưởng thành chủ yếu hoạt động vào ban ngày và gây hại quanh năm, nhiều nhất là từ khi trái già gần chín đến chín. Ruồi có khả năng bay xa nên việc phòng trừ cũng gặp nhiều khó khăn. 

- Ruồi cái dùng ống đẻ trứng chọc thủng vỏ trái cây rồi đẻ trứng ở phần tiếp giáp vỏ trái và thịt trái. Sau 2 - 4 ngày dòi non nở ra có màu vàng nhạt; giai đoạn dòi kéo dài 10- 14 ngày.
- Ngay sau khi dòi nở ra, tại vết đẻ trứng ở vỏ trái bắt đầu ứa nước. Tuổi càng lớn, dòi càng đục sâu vào phía trong làm vết thối lan rộng dần cho đến khi toàn bộ trái bị hư thối và rụng. 
- Khi trái rụng dòi sẽ di chuyển xuống đất làm nhộng; nếu trái không rụng dòi cũng búng mình xuống đất để hóa nhộng và nằm sâu bên dưới đất khoảng 3 - 7 cm.

Các nguyên nhân gây ảnh hưởng đến kết quả phòng trừ ruồi:
Việc phòng trừ ruồi đục trái trên các khu vực trồng sapô nói riêng và các loại cây ăn trái nói chung trong thời gian qua chưa đạt hiệu quả cao do một số nguyên nhân sau:

- Cây trồng đa dạng, phong phú; trái cây các loại có quanh năm là nguồn thức ăn dồi dào cho ruồi đục trái phát triển và gây hại.
- Ruồi đục trái có vòng đời ngắn nên mật số tăng rất nhanh.
- Ruồi có khả năng di chuyển nhanh và rộng trong khu vực nên hạn chế hiệu quả khi phun xịt thuốc.
- Ruồi đục trái là loài đa ký chủ, có thể lưu tồn và phát triển nhờ vào những loài cây hoang dại khác như mù u, trứng cá, cây bàng, bình bát dây… nên việc phòng trị khó triệt để.
- Vận chuyển mua bán các loại trái cây giữa các khu vực có nhiễm ruồi đục trái cũng tạo điều kiện lây lan rộng hơn.
- Điều quan trọng nhất là việc phòng trừ ruồi đục trái trong khu vực không đồng loạt nên khả năng tái nhiễm cao.
Vì vậy để quản lý ruồi đục trái cần phải tiến hành các biện pháp phòng trừ thường xuyên, liên tục và mang tính cộng đồng mới đem lại hiệu quả.

Biện pháp phòng trị:
- Thu hoạch trái kịp thời, không để trái chín trên cây.

- Thường xuyên vệ sinh vườn, thu nhặt các trái bị rụng đem chôn hoặc tiêu hủy để diệt giòi.  
-  Biện pháp bao trái tuy tốn rất nhiều công sức nhưng có tác dụng hạn chế ruồi đục trái rất rõ. -  Khi phát hiện ruồi trưởng thành có thể dùng các bẫy bả để dẫn dụ và tiêu diệt cũng hạn chế được mật số ruồi. Tuy nhiên nếu chỉ áp dụng biện pháp này hoặc áp dụng ở vùng có áp lực ruồi đục trái cao cũng không đem lại hiệu quả cao.     
-  Khi trái đã già chưa chín có thể dùng các thuốc trừ sâu gốc cúc tổng hợp để phun (lưu ý tuân thủ thời gian cách ly của loại thuốc để đảm bảo sức khỏe cho người tiêu dùng). 

*Map Permethrin 50EC có tác dụng diệt nhanh các loài sâu và ruồi đục trái gây hại. 

-Thuốc có tác dụng tiếp xúc, vị độc và xua đuổi ruồi đến đẻ trứng; diệt được cả trứng nên hiệu lực trừ sâu rất cao, kể cả các loại sâu khó trị và sâu kháng thuốc.

-Thuốc không ảnh hưởng cho cây trồng; 
Liều sử dụng: pha 10 – 15 cc cho bình 16 lít; nên phun bên trong tán cây và phun mỗi lần cách nhau 10 - 15 ngày trong suốt thời kỳ phát triển của trái.
Bản tin tiếp theo chúng tôi sẽ giới thiệu kinh nghiệm thực tế của một số nhà vườn đã thành công trong quản lý ruồi đục trái.

 

KS Huỳnh Hữu Phước